Năng lực thích ứng của nông dân vùng đê bao cao và đê bao thấp trước các thay đổi thủy văn ở Đồng bằng sông Cửu Long

Nghiên cứu này đánh giá năng lực thích ứng của nông dân tại các vùng ngập lũ thuộc Đồng bằng sông Cửu Long (VMD) trước những thay đổi thủy văn. Hiện nay, biến đổi khí hậu và các diễn biến kinh tế - xã hội gây ra tình trạng lũ cực đoan và lũ suy giảm, qua đó làm gia tăng tính dễ tổn thương của nông dân. Nghiên cứu đánh giá năng lực thích ứng của nông dân trước các thay đổi thủy văn thông qua hai hệ thống canh tác phổ biến: vùng đê bao cao với thâm canh lúa ba vụ và vùng đê bao thấp nơi ruộng được để trống trong mùa lũ. Chúng tôi xem xét (1) nhận thức của nông dân về chế độ lũ đang thay đổi và tính dễ tổn thương hiện tại của họ, và (2) năng lực thích ứng của nông dân thông qua năm nguồn vốn bền vững. Phương pháp nghiên cứu bao gồm tổng quan tài liệu và phỏng vấn định tính với nông dân. Kết quả cho thấy lũ cực đoan ngày càng ít xảy ra và ít gây thiệt hại hơn, tùy thuộc vào thời điểm lũ về, độ sâu, thời gian lưu và vận tốc dòng chảy. Trong các trận lũ cực đoan, năng lực thích ứng của nông dân nhìn chung là mạnh, và chỉ nông dân vùng đê bao thấp chịu thiệt hại. Đối với lũ suy giảm, một hiện tượng mới xuất hiện, năng lực thích ứng tổng thể của nông dân yếu hơn đáng kể và khác biệt giữa nhóm đê bao cao và nhóm đê bao thấp. Vốn tài chính thấp hơn ở nông dân vùng đê bao thấp do hệ thống thâm canh lúa hai vụ, còn vốn tự nhiên thấp ở cả hai nhóm do chất lượng đất và nước suy giảm, ảnh hưởng đến năng suất và làm tăng chi phí đầu tư. Nông dân còn phải đối mặt với thị trường lúa gạo bất ổn do giá giống, phân bón và các vật tư đầu vào khác biến động mạnh. Chúng tôi kết luận rằng cả nông dân vùng đê bao cao và vùng đê bao thấp đều phải ứng phó với những thách thức mới, bao gồm chế độ lũ biến động và sự suy kiệt tài nguyên thiên nhiên. Việc nâng cao khả năng chống chịu của nông dân nên tập trung vào tìm kiếm các giống cây trồng tốt hơn, điều chỉnh lịch thời vụ và chuyển sang các loại cây trồng cần ít nước hơn.