Hạn hán, xâm nhập mặn và thay đổi sử dụng đất ở Đồng bằng sông Cửu Long, Việt Nam


Một nghiên cứu do Dung Duc Tran (Nghiên cứu viên Cộng tác cấp cao, HAPRI) cùng các đồng nghiệp đồng tác giả đã kết hợp quan trắc dòng chảy và độ mặn với dữ liệu sử dụng đất thu được từ vệ tinh để truy vết các tác động dài hạn của hạn hán và xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long, đồng thời xác định những mùa khô có mức tác động cao nhất. Các tác giả cho biết kết quả nghiên cứu cung cấp những hiểu biết dựa trên bằng chứng cho việc quản lý các áp lực này và tăng cường khả năng chống chịu của nông nghiệp.
Bối cảnh
Hạn hán và xâm nhập mặn, được bài báo viết tắt là DSI, gây thiệt hại cho nông nghiệp trong mùa khô tại Đồng bằng sông Cửu Long, và chính quyền địa phương đã phải ứng phó với chúng. Nghiên cứu đặt câu hỏi các áp lực này đã biểu hiện như thế nào qua thay đổi sử dụng đất trong dài hạn, một câu hỏi có ý nghĩa đối với khả năng chống chịu của nông nghiệp tại vùng đồng bằng này và tại các vùng đồng bằng dễ tổn thương khác trên thế giới.

Phương pháp
Các tác giả kết hợp quan trắc dòng chảy và độ mặn với dữ liệu sử dụng đất thu được từ vệ tinh, đồng thời kiểm chứng kết quả bằng dữ liệu năng suất cây trồng.
Kết quả chính
Kết hợp dữ liệu quan trắc, dữ liệu vệ tinh và dữ liệu năng suất, nghiên cứu cho thấy tác động của hạn hán và xâm nhập mặn lớn nhất trong các mùa khô 2010-2011, 2015-2016 và 2019-2020.
Chính quyền địa phương đã áp dụng các giải pháp như giống lúa chịu hạn, cải thiện tưới tiêu và điều chỉnh lịch thời vụ nhằm giảm thiểu thiệt hại.
Ngay cả khi đã có các giải pháp này, các tác giả kết luận rằng việc đầu tư thêm vẫn rất cần thiết.

Hàm ý chính sách
Các tác giả cho biết các phát hiện của họ cung cấp những hiểu biết dựa trên bằng chứng cho việc quản lý hạn hán và xâm nhập mặn, đồng thời tăng cường khả năng chống chịu của nông nghiệp tại Đồng bằng sông Cửu Long cũng như các vùng đồng bằng dễ tổn thương khác trên thế giới.
Từ khóa:
Đồng bằng sông Cửu Long
Hạn hán
Xâm nhập mặn
Thay đổi sử dụng đất
Khả năng chống chịu của nông nghiệp
Liên kết:
Trích dẫn:
Binh, D. V., Tran, D. D., Dương, V. H. T., Bauer, J., Park, E., & Loc, H. H. (2025). Land use change in the Vietnamese Mekong Delta: Long-term impacts of drought and salinity intrusion using satellite and monitoring data. iScience, 28(6), 112723.



