Kiều hối và phát triển tài chính: Tác động ròng tiêu cực tại các nước đang phát triển
Một nghiên cứu mới của HAPRI, do Canh Phuc Nguyen (Nghiên cứu viên Cộng tác cấp cao, HAPRI) đồng tác giả cùng Nguyen Doan, Luis Chavez‐Bedoya và Christophe Schinckus, cho thấy kiều hối quốc tế có tác động tiêu cực có ý nghĩa thống kê đến phát triển tài chính tổng thể tại các nước đang phát triển, với khả năng tiếp cận tài chính là một ngoại lệ quan trọng. Đóng góp chính của nghiên cứu là xác định ba kênh truyền dẫn giải thích kết quả tiêu cực này.
Bối cảnh
Kiều hối quốc tế chảy vào nhiều nước đang phát triển, và các nghiên cứu trước đây về việc kiều hối hỗ trợ hay cản trở phát triển tài chính đã đưa ra bằng chứng trái chiều. Nghiên cứu xem xét phát triển tài chính trên nhiều khía cạnh: độ sâu, khả năng tiếp cận và hiệu quả của cả định chế tài chính lẫn thị trường tài chính.
Phương pháp
Các tác giả phân tích 105 nước đang phát triển trong giai đoạn 2003–2021. Các tác giả ước lượng tác động tổng thể của kiều hối bằng ước lượng System GMM hai bước. Sau đó, các tác giả sử dụng ước lượng bình phương nhỏ nhất ba giai đoạn (3SLS) để xem xét ba kênh truyền dẫn (tiết kiệm trong nước, kinh tế ngầm và hoạt động khởi nghiệp), đồng thời kiểm định liệu tác động này có phụ thuộc vào các đặc điểm quốc gia hay không.
Kết quả chính
Kiều hối có tác động tiêu cực có ý nghĩa thống kê đến phát triển tài chính tổng thể. Tác động này vững chắc trên hầu hết các khía cạnh, bao gồm độ sâu và hiệu quả của cả định chế tài chính lẫn thị trường tài chính. Ngoại lệ quan trọng là khả năng tiếp cận tài chính, nơi kiều hối có tác động tích cực, thúc đẩy tài chính toàn diện.
Kiều hối làm giảm tiết kiệm trong nước và kích thích kinh tế ngầm, cả hai đều cản trở phát triển tài chính.
Kiều hối cũng thúc đẩy hoạt động khởi nghiệp, vốn hỗ trợ cho phát triển tài chính, nhưng tác động ròng vẫn là tiêu cực.
Tác động tiêu cực mạnh hơn ở các quốc gia có lịch sử thuộc địa, hệ thống dân luật, FDI cao, tô tài nguyên thiên nhiên (natural resource rents) cao và tỷ lệ dân số phụ thuộc cao. Tác động này yếu hơn, thậm chí tích cực, ở các quốc gia đồng nhất về ngôn ngữ và ở các quốc gia có khu vực nông nghiệp lớn.
Hàm ý chính sách
Các tác giả kết luận rằng các nhà hoạch định chính sách cần triển khai những chiến lược có mục tiêu nhằm hướng kiều hối ra khỏi các hoạt động phi chính thức và tiêu dùng, chuyển sang đầu tư chính thức và khởi nghiệp để khai thác tiềm năng phát triển của nguồn lực này.
Từ khóa:
Kiều hối quốc tế
Phát triển tài chính
Các nước đang phát triển
Kinh tế ngầm
Tiết kiệm trong nước
Khởi nghiệp
Liên kết:
Trích dẫn:
Nguyen, C. P., Doan, N., Chavez‐Bedoya, L., & Schinckus, C. (2026). The Contribution of International Remittance to Financial Development in Developing Countries: A Further Investigation. International Journal of Finance & Economics, 31(4), 5544-5572.
